Жеке деректер қауіпсіздігі. Қандай деректерді пайдалануға беруге жеткілікті?
Интернет аясында жеке деректерді пайдалануға беру нормаға айналған. Алайда алаяқтық айлаға түспеу үшін қандай мөлшерде деректерді пайдалануға берген жөн?
Аты-жөні, туған күні, мекен-жайы және жұмыс орны көпшілікке қолжетімді жеке деректер болып табылады. Жеке тұлғаңызды сәйкестендірмегендіктен аккаунттар құпия сөзі жеке деректер қатарына енбейді.
Қалай алақтар жеке деректерді интернетте пайдаланады?
- Көпшілікке қолжетімді деректерді пайдалана отырып алаяқтар әлеуметтік желілерде фейк аккаунттар ашып, алаяқтық операциялар өткізеді;
- Кредит картасы нөмірі, электрондық әмиян, ақылы онлайн-ойындар деректері қаскүнемдер қолына түссе, қаражатыңыз да оларға қолжетімді болады;
- Алаяқтар жеке деректеріңізді жойып, ал қолдарына түскен ақпаратты қылмыстық әрекеттерге пайдалануы мүмкін.
Қандай деректерді және қандай мөлшерде пайдалануға берген жеткілікті?
Деректеріңізді пайдалануға беретін сервис қауіпсіздігінде сенімді болсаңыз және сервис қызмет көрсету аясына байланысты, келесі деректерді пайдалануға берген жеткілікті болады:
- Тауар немесе қызмет үшін интернетте төлем жасағанда аты-жөні, жеткізу мекен-жайы, телефон нөмірі, электрондық пошта; төлем формасында: банк картасы нөмірі, CVC-код, картада көрсетілген аты-жөні;
- Мемлекеттік қызмет алу мақсатымен, мемлекеттік сайттарға ғана аты-жөні, мекен-жайы, ЖСН және басқа деректерді енгізе аласыз;
- Әлеуметтік желілерге тіркелу кезінде аты-жөні, телефон нөмірі, туған күні жеткілікті.
Деректер қауіпсіздігін қалай қамтамасыз етемін?
- Сервистер мен әлеуметтік желілерге тіркелгенде күрделі құпия сөз таңдаңыз;
- Екі сатылы аутентификация функциясын қосуды ұмытпаңыз: логин және құпия сөз екі сатылы қорғаныспен қамтамасыз етіледі. Мысалы, логин мен құпия сөзді енгізгеннен кейін жеке кабинетке кіру үшін бір реттік код СМС түрінде келеді;
- Қосымшалар мен сервистердің жеке ақпаратқа қолжетімділігін қадағалап отырыңыз. Телефоныңызға орнатылған қосымшалардың деректерге қолжетімділігін тексеріңіз;
- Тек лицензиялық бағдарламалық жасақтама орнатыңыз.
Жеке ақпаратыңызды қауіпсіз сақтаңыз және оны тексерілмеген сайттар мен сервситерде таратпаңыз.
Соңғы мақалалар
2019 жылғы мәліметке сүйенетін болсақ, Қазақстанда жұмыс көп болғанымен білікті мамандар жетіспейді…
Жұмыс таңдағанда үміткерлер жалақы мөлшеріне ғана мән бермейді. Күнделікті шығынды азайтуға немесе…
Осыдан біраз уақыт бұрын пәтерді бірлесіп жалдау көбіне студенттер мен уақытша баспана…
Тамыз айы дәстүрлі түрде оқушылардың ата-аналары үшін ең қарбалас кезеңге айналады. Жаңа…
Жаз бен күздің басы Қазақстанда дәстүрлі түрде үйлену тойлары ең көп өтетін…
