Бір кештік көйлектер: неге түлектер киімдерді сатып алып, мерекеден кейін қайта сатуды жиі таңдайды?

Түлектер кеші мектеп оқушылары мен студенттер үшін ең көп шығынды талап ететін шаралардың бірі болып қала береді. Киім, аяқ киім, аксессуарлар және мерекеге дайындыққа кететін шығындар қомақты сомаға жетеді. Оның үстіне, бұл заттардың басым бөлігі небәрі бір рет қана пайдаланылады. Сондықтан соңғы жылдары жалға алу, қолданылған заттарды сатып алу және мерекеден кейін қайта сату қызметтеріне деген қызығушылық тұрақты түрде артып келеді.

OLX Қазақстанның талдау қызметі қайталама нарықтың енді тар ауқымды құбылыс болудан қалғанын анықтады. Көптеген санаттарда ұсыныстар саны жаңа тауарлар нарығымен теңесіп қана қоймай, кей жағдайда одан едәуір асып түседі.

Қайталама нарық қарқынды өсіп келеді

Ең айқын мысалдардың бірі – кешкі көйлектер санаты. Жаңа көйлектерді сату туралы хабарландырулар саны 1 352 болса, қолданылған көйлектер бойынша ұсыныстар саны 2 730-ға жеткен. Әйелдер аяқ киімі санатында 428 жаңа хабарландыруға қарсы 598 қолданылған тауар ұсынылған. Ерлер аяқ киімі бойынша көрсеткіштер сәйкесінше 275 және 202 хабарландыруды құрады.

Әдемі, тиімді және экологияға жауапты таңдау

Орташа бағалар түлектердің неге жаңа зат сатып алудан гөрі балама нұсқаларды жиі қарастыратынын көрсетеді. Жаңа кешкі көйлектің орташа бағасы 46 000 теңгені құрайды. Әйелдерге арналған жаңа туфлилердің бағасы шамамен 23 000 теңге болса, ерлер аяқ киімі орта есеппен 30 000 теңге тұрады. Ал образдың ең қымбат элементі саналатын смокингтің орташа құны 67 000 теңгеге жетеді.

Аксессуарлар, макияж және өзге де шығындарды есептемегеннің өзінде толық образ жасау үшін ондаған мың теңге қажет болады. Баласын жоғары оқу орнына түсіруге, сапарларға, оқуға және басқа да шығындарға дайындалып жүрген отбасылар үшін мұндай сатып алу бір-ақ рет киілетін затқа салынған тым қымбат инвестиция ретінде көріне бастады.

Қайталама нарықтағы заттарды таңдау – тек шығынды азайтудың ғана емес, тұтынуға саналы көзқарастың да көрінісі. Бір кеш қана пайдаланылатын киім мен аксессуарларды сатып алу арқылы түлектер бюджетке түсетін салмақты азайтып қана қоймай, заттардың пайдалану мерзімін ұзартып, тоқыма қалдықтарының көлемін азайтуға да үлес қоса алады.

Неге адамдар бір кеш үшін артық ақша төлегісі келмейді?

Басты себептердің бірі – тұтыну мәдениетіне деген көзқарастың өзгеруі. Жастар мен олардың ата-аналары сатып алатын заттың қаншалықты жиі қолданылатынына көбірек мән бере бастады. Егер киім небәрі бірнеше сағатқа ғана қажет болса, оны толық бағасына сатып алудың қаншалықты орынды екені туралы сұрақ туындайды.

Бұл әсіресе салтанатты шараларға арналған санаттарда анық байқалады. Кешкі көйлек немесе смокинг күнделікті гардеробтың бір бөлігіне сирек айналады. Түлектер кешінен кейін мұндай заттар жылдар бойы шкаф ішінде пайдаланылмай жата береді. Сондықтан жалға алу немесе қолданылған нұсқасын сатып алу әлдеқайда ұтымды шешім ретінде қабылданады.

Бұған қоса психологиялық фактор да маңызды рөл атқарады. Қайталама нарық енді қаржы тапшылығының белгісі ретінде қабылданбайды. Көпшілік үшін бұл артық шығыннан бас тартудың, қажетсіз сатып алулар санын азайтудың және сонымен қатар сапалы затқа қол жеткізудің тиімді жолы.

Қайта сату сатып алудың бір бөлігіне айналуда

Қызығы, затты кейін қайта сатуды алдын ала жоспарлап сатып алу біртіндеп қалыпты тәжірибеге айналып келеді. Түлектер мерекеден кейін хабарландыру жариялау арқылы жұмсаған қаражатының белгілі бір бөлігін қайтарып ала алатынын жақсы түсінеді.

Қолданылған көйлектер бойынша хабарландырулардың көп болуының басты себептерінің бірі де осы. Нарық бір иеден екінші иеге өтетін заттардың үздіксіз айналым жүйесіне айналып келеді. Сатып алушы үшін бұл затты пайдаланудың жалпы құнын төмендетсе, сатушыларға шығындарының елеулі бөлігін өтеуге мүмкіндік береді.

Жалға беру нарығы әлі де шағын сегмент болып отыр

Жалға беру қызметтері әзірге жеткілікті деңгейде дамымаған. Дегенмен сұраныс логикасы бұл бағыттың әлеуеті жоғары екенін көрсетеді. Түлектер кеші үшін жалға алу көбіне ең үнемді шешім болып саналады: киім бір кешке пайдаланылады да, кейін иесіне қайтарылады.

Түлектер кеші әлі де маңызды оқиға болып қала береді, алайда оған жұмсалатын шығындарға деген көзқарас өзгеріп жатыр. Бір кешке арналған затқа қомақты қаражат жұмсаудың орнына түлектер қаржылық тұрғыдан тиімдірек нұсқаларды жиі таңдауда: қолданылған заттарды сатып алады, жалға алады немесе мерекеден кейін қайта сатуды алдын ала жоспарлайды. Мұндай тәсіл біртіндеп жаңа қалыпты үрдіске айналып келеді.